Beweeg de muis over het kaartje voor plaatsen en namen

Kaart van Harlingen 1050

1 Bongers 2019 6
2 Schepers 2015
3 Rienks & Walter 1954
4 De Langen & Mol 2016. 102-103

1050, Het begin van Harlingen

De terp van Almenum werd al ver voor het ontstaan van Harlingen bewoond. In de terp zijn Romeinse potscherven en sporen van een houten kerk aangetroffen.1 De kerk zou rond het jaar 777 zijn gesticht. Op de vruchtbare terpflank lagen mogelijk akkers waar Tuinbonen, Gerst, Vlas en Huttentut konden worden verbouwd. Op de kwelder liep vee, er waren dobbes met drinkwater. Delen van de kwelder gebruikte men als hooiland.2 De eerste ringdijk rond Westergo werd in de 11e eeuw aangelegd.3 Hoewel die dijken niet alle stormvloeden konden tegenhouden werd het veiliger om buiten de terp te gaan wonen. Boerderijen verplaatsen zich van het centrum van de terp naar de rand.4 Harlingen begon mogelijk als een rijtje huisjes van vissers of handelaren die langs een geultje gingen wonen. Op de eerste kaart van de stad, door Jacob van Deventer (~1540), valt de diagonale lijn van de latere Grote Kerkstraat al op. Vaak dateren markante lijnen uit de beginperiode van een nederzetting. De zuidelijke geul laat ik meanderen, op de paleogeografische kaart is daarvoor geen aanwijzing, het gebied ligt tegenwoordig deels in zee en onder de haven waardoor er geen grondboringen meer mogelijk zijn.

Fryslansite ©Hendrik van Kampen