Vorming van een kwelderklif

Als bij een natuurlijke kwelder de aangroei stil komt te liggen kan de aan zee liggende kwelderwal steeds hoger en steiler worden. Omdat er in een kwelder meer sediment wordt vastgehouden dan in een pionierzone kan het hoogteverschil zo sterk oplopen dat als gevolg erosie van de kwelderrand optreedt waarbij een kwelderklif wordt gevormd. Het proces kan worden versneld tijdens een periode met veel stormen of een versnellende zeespiegelstijging. Een deel van het materiaal dat van het klif wordt afgeslagen kan op de kwelder worden teruggeworpen. Erosie kan ook beginnen wanneer er voor de kwelder te weinig ruimte is om aan te groeien, bijvoorbeeld omdat een wadgeul opschuift in de richting van de kwelderrand. Als er genoeg ruimte voor de kwelderrand is kan er een nieuwe pionierzone voor de klifrand ontstaan en kan de kwelder weer beginnen aan te groeien.¹

De foto is in 2026 gemaakt bij It Skoar. De kwelder die hier ligt is een oude landaanwinning: de 'Schoorster Pollen'. Het gebied is al te zien op kaarten uit 1838 en wordt beschermd door paalwerk. Vanaf 1929 wordt de kwelder in het westen beschermd door een ver in zee stekend strandhoofd van basaltblokken, dat voor luwte zorgt. Uit die periode stamt ook de lage zomerkade met bakstenen verharding, die rond de polder ligt. Tegenwoordig is helemaal aan het oostelijke eind, buiten de luwte van het strandhoofd, de zomerkade weggeslagen en is klifvoring van de kwelder op gang gekomen.

Keywords: Kwelderwal, Kwelderrand, Golfslag, Erosie, Afslag, Klifvorming, Klif, Storm, Zeespiegesltijging, Versmallen, Statenhoofd, Getijvlakte

1 Van Wesenbeeck et al. 2014. 18, 19